Ger van den Oetelaar met pensioen: ‘Het ARK-boek is gesloten’

Op 31 maart was het zijn laatste werkdag bij ARK, want een dag later ging Ger van den Oetelaar (69) dan toch echt met pensioen. Als programmaleider van de ARK-gebiedsontwikkeling in Het Groene Woud stond hij in 2019 aan de wieg van de eerste grondaankopen. Ruim 500 hectare later slaat hij zijn ARK-boek dicht en laat hij de nieuwe hoofdstukken over aan anderen. “Zolang iedereen méér robuuste natuur op het netvlies heeft staan, komt het goed.”

Tekst en foto’s: Mignon van den Wittenboer / ARK Rewilding Nederland

Ger is geen man van grote emotionele ontboezemingen, al herinnert hij zich nog goed hoe lastig het was om als jonge docent het Franciscus College in Veghel te verlaten toen hij daar boventallig werd. Maar lang stilstaan bij zulke momenten past niet bij hem. Hij ging door: twaalf jaar lesgeven aan de MAS, daarna twaalf jaar wethouder in Boxtel, om in 2010 bij ARK te beginnen. “In het KempenBroek en het Drielandenpark”, zegt hij. ARK had toen nog nooit grond gekocht, maar in de jaren die volgden wist hij met zijn collega’s zo’n 700 hectare Limburgse grond te verwerven en om te vormen tot natuur. Het ging niet zonder strijd. “In 2017/2018 zat alles muurvast; de Limburgse politiek had weinig op met natuur”, weet hij nog.

Handschoen opgepakt
Nee, dan Brabant. “Er is geen provincie waar de politiek het zo goed voor de natuur regelt”, zegt hij. Toch zag hij in 2019 dat er in de uitvoering nog veel te winnen viel. Het Natuurnetwerk Brabant stond keurig op papier, maar organisaties die de plannen daadwerkelijk wilden trekken, ontbraken. Ger pakte die handschoen namens ARK op. Er volgden stapels inrichtingsplannen voor voormalige landbouwgronden: eerst voor Savendonk, later voor de rest van De Geelders, de Dommel, de Beerze en andere delen van Het Groene Woud.

Op de fiets
“Het doel was altijd: op die gronden robuuste, wilde natuur realiseren die de tand des tijds kan doorstaan”, zegt hij. Dat betekende eindeloos overleg met politiek en beleidsmakers, bergen papierwerk voor subsidies om gronden aan te kopen, maar ook waardevolle gesprekken met grondeigenaren. Ontelbare keren stapte hij op de fiets of in de auto om die gesprekken persoonlijk te voeren. “Je maakt niet altijd vrienden. Dat hoefde ook niet. Ik deed het om de natuur elke dag een beetje beter te maken.”

540 hectare erbij
Samen met zijn ARK-team zorgde hij dat maar liefst 540 hectare aan voormalige landbouwgronden in Het Groene Woud werden omgevormd tot natuur. Veel van die percelen zijn al ingericht en klaar om als robuuste, biodiverse natuur de eeuwen te trotseren. “Dat is wat mij voldoening geeft. Als ik zie hoe bijvoorbeeld Savendonk zich nu ontwikkelt, dan ben ik daar heel gelukkig mee.”

Hij schrijft het succes niet op zijn eigen conto. “Ook alle collega’s, vrijwilligersclubs, het GOB, de provincie en gemeenten… Hun betrokkenheid en wil zijn hier onmisbaar. Ja, we hebben in al die jaren onnoemelijk veel gediscussieerd, uren overlegd, dikke plannen geschreven en daar weer over gediscussieerd. Maar dat ben ik allemaal vergeten. Het zijn de natuurresultaten die echt tellen. Daar richtte ik me op, dat was voor mij de lol, hoe stroperig de boel soms ook ging.”

Gieren observeren
Zijn dienstverband bij ARK eindigde op 31 maart. Maar Ger is allesbehalve een pensionado die achterover gaat leunen. Zijn agenda staat nog vol met vrijwilligerswerk en archiefonderzoek voor nieuwe boekprojecten. “En binnenkort ga ik weer naar Spanje, een paar weken gieren observeren en een beetje ‘ontARK’en.”
Bij terugkomst mag ARK een beroep op hem doen, heeft hij aangegeven. “Maar wel alléén als vrijwilliger. Mijn ARK-boek over dit gebiedsprogramma, de grondaankopen en natuurinrichting is écht gesloten.”

Drukbezocht uitzwaaifeest
Tijdens zijn drukbezochte afscheidsfeest op 3 april in Café ‘t Groene Woud was Ger het stralende middelpunt. Hij kreeg talloze bedankjes, gelukwensen en cadeaus. Zo gaf ARK hem een unieke illustratie van Jeroen Helmer en kreeg hij van Brabants Landschap de Landschapspenning voor zijn uitzonderlijke inzet voor natuur, landschap en erfgoed in Noord-Brabant. De gemeente Boxtel verraste Ger met een eigen Banisveld Beraad: een jaarlijkse inspiratiedag over de toekomst van Het Groene Woud. Op de website van ARK staat een uitgebreide terugblik op deze feestelijke middag.

Binnen ARK is Ger inmiddels opgevolgd door Colinda Vergeer. Zij startte op 1 maart en nam het stokje als programmaleider over op 1 april.