Anton Valks bij het door hem gemaakte kunstwerk van het zonnestelsel voor Sterrenwacht Halley.
Anton Valks bij het door hem gemaakte kunstwerk van het zonnestelsel voor Sterrenwacht Halley. Foto: Bas Ulehake

Een leven lang geboeid kijken naar de sterren

Algemeen 228 keer gelezen

SCHIJNDEL | Binnenkort reist Anton Valks vanuit Nederland naar Embalse de Santolea in Spanje. Vanuit Sterrenwacht Halley gaat hij samen met een enthousiaste groep vrijwilligers op expeditie. Doel is de totale zonsverduistering aldaar op 12 augustus. Ook in Nederland kan men de zonsverduistering zien, hier gaat het om een bijna totale verduistering.

Oorspronkelijk komt Anton Valks (81) uit Boxtel, maar hij woont al 56 jaar in Schijndel, we mogen hem inmiddels wel tot de Schijndelaren rekenen. Vanuit Sterrenwacht Halley in Vinkel vertelt hij over zijn passie; astronomie en sterrenkijken. “Als kind was ik al geïnteresseerd in de magie van het heelal. Ik kan me nog herinneren dat ik als achtjarig jongetje naar de Melkweg keek, die ik destijds bijzonder goed kon zien. Helaas is de Melkweg door welbekende redenen tegenwoordig niet meer zo duidelijk te zien. Vanwege de luchtvervuiling moet ik nu vaak flink zoeken naar het sterrenbeeld De Orion. Valks heeft jarenlang zijn eigen architectenbureau gehad in de Lariestraat Schijndel. Astronomie was mijn hobby waar ik veel tijd en energie in stopte.”

Hoe het begon
Hij bouwde thuis zijn eigen sterrenwacht en ook in Vinkel ontstond in de jaren ’80 de ambitie om een wat groter project aan te pakken. “We zijn gestart met een kleine groep van zeven mensen, hebben een vereniging opgericht en hadden een startkapitaal van 25 gulden, door onszelf in kas gebracht. Met deze groep handige jongens hebben we het voorbereidend werk gedaan. Voorafgaand aan de bouw heb ik veel gereisd en verschillende sterrenwachten bekeken. Als die torens alvast goed stonden dan kwam de rest ook wel in orde, zo beredeneerde ik terecht. En wanneer je de ene toren door middel van een wand verbindt met de andere en dan is het al snel een gebouw.”

De bouw van de sterrenwacht
Bouwen kost geld, ook toen al. “Vanuit mijn werk had ik genoeg contacten opgebouwd om sponsoring binnen te halen. De groep groeide en we kwamen de juiste mensen tegen, bijvoorbeeld de ambtenaar grondzaken van de gemeente, hij dacht met ons mee. De ruilverkaveling in Vinkel bracht ons ineens een stuk grond van 900 vierkante meter, deze grond hebben we mogen aankopen voor het symbolische bedrag van één gulden.”
Naast de financiële middelen en het voorbereidende onderzoek, moest ook het werk worden gedaan. “Via een aannemersbedrijf kwamen we bij het project ‘Jongeren bouwen voor jongeren’. De uitvoerder stuurde de jonge bouwvakkers aan zodat zij leerden om aan de hand van een bouwtekening tot een goed resultaat te komen. In 1987 is Sterrenwacht Halley geopend, twintig jaar later is het gebouw nog eens flink verbouwd en dubbel zo groot geworden. Alles valt of staat natuurlijk met de juiste mensen op de juiste plek. De medewerking vanuit de gemeente en provincie hebben samen met de bijzondere samenwerking van alle mensen die zich vrijwillig hebben ingezet, geleid tot de mooiste en grootste sterrenwacht van Nederland.”

Zonsverduistering voor iedereen te zien
En nu staat er een geweldige expeditie op het programma. “Met een groep reizen we af naar Embalse de Santolea in Spanje, een groot meer in de buurt van Valencia. We gaan daar een totale zonsverduistering zien. In Spanje zal dat om half acht ’s avonds zijn. Hier in Nederland is de zonsverduistering ook te zien. De eerste aanraking is om 18.30 uur, daarna de totale verduistering om 19.30 uur (in Nederland gaat het om 90% verduistering). En om 20.30 uur is het weer klaar, waarna al snel de zonsondergang volgt om 21.00 uur.”
Niet alle vrijwilligers gaan mee naar Spanje, er blijven er nog genoeg over om in Nederland op 12 augustus Sterrenwacht Halley open te stellen voor publiek. “Iedereen is van harte welkom om dit prachtige natuurverschijnsel te aanschouwen. Het is gratis toegankelijk en aanmelden is niet nodig.”

De toekomst
De vrijwilligers van Sterrenwacht Halley waaronder Anton Valks zelf, zijn voornemens om nog heel lang op deze basis door te blijven gaan. “Onze kennis blijft groeien en we blijven deze ook verspreiden. En er komen nog genoeg zonsverduisteringen aan waar wij als groep naar toe kunnen reizen. Voor de komende twintig jaar zijn ze tot op de seconde nauwkeurig te vinden op internet.”

Meer informatie
Is na het lezen van dit artikel uw interesse gewekt en wilt u meer te weten komen over de sterrenwacht en de astronomie, kijk dan op www.sterrenwachthalley.nl. Ze verzorgen regelmatig publieksactiviteiten, hierbij is aanmelden wel noodzakelijk vanwege de maximale groepsgrootte.

In de koepel bij de grote telescoop
Stuur jouw foto
Mail de redactie
Meld een correctie

Uit de krant

Uit de krant