Moslims willen eigen plek op de begraafplaats

SCHIJNDEL | De moslimgemeenschap in Meierijstad pleit voor een eigen gedeelte op de begraafplaats voor islamitische begrafenissen. Volgens de gemeente bestaat die mogelijkheid al, maar wordt er in de praktijk geen gebruik van gemaakt.

Door: Ties van Dooren.

Mikail Evlek, secretaris van de Turkse Selimiye moskee in Veghel, slaat alarm. Hij vertelt dat er vanuit de moslimgemeenschap in Meierijstad behoefte is aan een gedeelte waar moslims volgens de islamitische voorschriften kunnen worden begraven. In een brief aan het college en de gemeenteraad, ondertekend door verschillende islamitische stichtingen, luidt Evlek de noodklok. Ze hebben een ‘dringend maar respectvol verzoek’. Evlek legt uit: “Al meer dan drie jaar vragen wij aandacht voor de mogelijkheid om binnen onze gemeente te kunnen begraven volgens islamitische voorschriften. Tot op heden is hierin helaas geen voortgang zichtbaar, hetgeen wij met grote zorg constateren.”
Een praktische en inclusieve oplossing ligt volgens hem in het reserveren van een islamitisch gedeelte binnen de ontwikkeling van een nieuwe of bestaande algemene begraafplaats. “Op deze wijze kan Meierijstad recht doen aan de diversiteit van haar inwoners en voorzien in een duidelijke maatschappelijke behoefte”, zegt Evlek.
Meierijstad kent momenteel geen aparte islamitische begraafplaats. In het verleden is er onderzoek gedaan, maar er werd destijds geen geschikte locatie gevonden. Een woordvoerder van de gemeente Meierijstad bevestigt dat: “De gemeente heeft op dit moment geen gronden in eigendom die geschikt zouden zijn voor de realisatie van een aparte islamitische begraafplaats. Afgesproken is dat de islamitische organisaties zelf op zoek gaan naar andere mogelijkheden binnen de gemeente.”
Volgens Evlek heeft dit tot gevolg dat inwoners met een islamitische geloofsovertuiging hun dierbaren noodgedwongen buiten Meierijstad moeten begraven. Jaarlijks gaat het om gemiddeld vijftig uitvaarten. “Voor nabestaanden is dit pijnlijk, omdat het afscheid ver van hun woonplaats plaatsvindt en het bezoeken van het graf later vaak bemoeilijkt”, stelt Evlek. De gemeente Meierijstad laat weten dat op drie gemeentelijke begraafplaatsen al op islamitische wijze begraven kan worden. “Maar daar wordt geen gebruik van gemaakt”, aldus een gemeentewoordvoerder. Evlek legt uit waarom dat zo is. “De mogelijkheden die de gemeente noemt zijn helaas niet volledig in lijn met de islamitische voorschriften. Hoewel sommige aspecten wellicht kunnen, ontbreekt het aan essentiële voorwaarden zoals eeuwige grafrust, gegarandeerde oriëntatie richting Mekka en de zekerheid dat graven niet worden geruimd of verplaatst. Zonder deze waarborgen voldoet de gemeentelijke begraafplaats niet aan de religieuze criteria, waardoor families geen gebruik maken van deze opties.” De secretaris van de Selimiye moskee ziet binnen de islamitische gemeenschap een groeiende behoefte aan een rustplaats die wél volledig voldoet aan deze religieuze voorschriften.
Desondanks is er op het gemeentehuis weinig enthousiasme te bespeuren voor een nieuwe islamitische begraafplaats. “Het is geen wettelijke verplichting voor gemeentes om een islamitische begraafplaats te faciliteren. Wel is het verplicht om iedereen de mogelijkheid te bieden om te worden begraven, ongeacht de geloofsovertuiging. Dat is nu mogelijk op de huidige gemeentelijke begraafplaatsen”, reageert een woordvoerder.
Evlek noemt de houding van de gemeente teleurstellend. “Als belanghebbende organisaties zetten wij ons in voor een voorziening die past bij de diversiteit van onze gemeente. We verwachten dan ook dat de gemeente dit serieus onderzoekt en ondersteunt. Het gebrek aan enthousiasme maakt het proces onnodig stroperig. Tegelijkertijd blijven wij constructief in gesprek, omdat we ervan overtuigd zijn dat er een oplossing mogelijk is wanneer de wil er is.”
Evlek denkt dat het organisatorisch en financieel haalbaar is om een islamitisch gedeelte op een nieuwe of bestaande begraafplaats in te richten. Hij wijst daarbij naar andere gemeenten, waaronder ‘s-Hertogenbosch, Eindhoven, Nuenen, Oss en Tilburg, waar het de afgelopen jaren is gelukt. “Het draagt bij aan inclusie, sociale samenhang en wederzijds respect”, vindt Evlek. “Dit is niet enkel een kwestie van religieuze gelijkwaardigheid, maar ook van respect, menselijkheid en verbondenheid binnen onze gemeente.”